Müasir dövrün psixoloji çətinliyi
İnsanlar arasında rastlaşdığımız problemlərdən biri də sosial narahatlıqdır. Hansı ki, müasir dövrdə geniş yayılıb.
Mövzu ilə bağlı “İnformator.az”a açıqlamasında psixoloq Fuad Əsədov bildirib ki, Sosial narahatlıq insan özünü qiymətləndirilmiş hiss etdiyi, diqqət mərkəzində olduğu və ya qruplar qarşısında çıxış etdiyi vəziyyətlərdə daha çox görünür:
"Sosial narahatlıq insanların başqaları qarşısında qiymətləndirilmək, tənqid olunmaq və ya utanc hissi yaşamaq qorxusundan yaranır. Bu qorxu uşaqlıq təcrübələri, genetik meyllər və beynin sosial vəziyyətlərə reaksiyası ilə bağlı ola bilər. Mükəmməl olma gözləntiləri və keçmişdəki mənfi sosial təcrübələr də sosial narahatlığın yaranmasına təsir göstərir.
Sosial narahatlıq ilə başa çıxmaq üçün nəfəs məşqləri və meditasiya kimi rahatlama texnikaları tətbiq oluna bilər. Eyni zamanda kiçik sosial vəziyyətlərdə tədricən iştirak edərək qorxunu azaldan ekspozisiya üsulları da effektivdir. Psixoterapiya, xüsusilə kognitiv davranışçı terapiya, şəxsin mənfi düşüncələrini dəyişdirməyə kömək edir. Bəzən lazım olduqda həkim tərəfindən verilən dərmanlar da simptomları yüngülləşdirə bilər.
Sosial narahatlıq insan özünü qiymətləndirilmiş hiss etdiyi, diqqət mərkəzində olduğu və ya qruplar qarşısında çıxış etdiyi vəziyyətlərdə daha çox görünür. Qonaqlıq, təqdimatlar, müsahibələr və ya tanımadığı insanlarla ünsiyyət zamanı bu narahatlıq şiddətlənir. Sosial qarşılıqlı əlaqənin vacib olduğu anlar narahatlığın daha çox hiss olunmasına səbəb olur.
Sosial narahatlıq insanların həyat tərzinə müxtəlif yollarla təsir edir. Məsələn, şəxsin sosial fəaliyyətlərdə iştirakını məhdudlaşdırır, dostluq əlaqələrini zəiflədir və karyera imkanlarını məhdudlaşdıra bilər. Uzun müddətli davam etdikdə depressiya və aşağı özünəinam kimi psixoloji problemlərə yol açır.
Sosial narahatlıq ən çox gənclər və yeniyetmələr arasında rast gəlinir. Bu yaş dövründə sosial münasibətlər və özünü qəbul etdirə bilmək həyati əhəmiyyət daşıdığı üçün narahatlıq daha aydın olur. Lakin yetkinlik dövründə də bu problem davam edə bilər və şəxsin gündəlik fəaliyyətinə təsir göstərə bilər".
Samirə Allahverdizadə
