Dünya tənəzzülə doğru gedirmi?

ABŞ Prezidenti Donald Trampın tarifləri qlobal fond bazarlarında yanğınları alovlandırdı, lakin bu, bizim tənəzzülə doğru getdiyimizi bildirirmi?

Vurğulamaq lazım olan ilk şey odur ki, birjada baş verənlər iqtisadiyyatda baş verənlərlə eyni deyil - səhm qiymətlərinin düşməsi həmişə qarşıda duran iqtisadi səfalət demək deyil.

Bu kimi birja dəyərlərində çox böyük enişlər, dünya birjalarını təşkil edən şirkətlərin gələcək mənfəətlərinin əsaslı şəkildə yenidən qiymətləndirilməsi deməkdir.

Bazarların kifayət qədər əsaslı gözlədiyi budur ki, artan tariflər xərclərin artacağı və mənfəətin azalacağı anlamına gələcək.

Bu, tənəzzülün qaçılmaz olduğu anlamına gəlmir, lakin şanslar Trampın bir əsrdə görülən ən sərt və geniş miqyaslı tarifləri elan etməsindən əvvəl olduğundan daha yüksəkdir.

İqtisadiyyat, bizim və hökumətin xərclədiyi və ya ixrac etdiyi hər şeyin cəmi iki ardıcıl üç aylıq dövr üçün azaldığı zaman tənəzzülə uğramış kimi müəyyən edilir.

Keçən ilin oktyabr və dekabr ayları arasında Böyük Britaniya iqtisadiyyatı kiçik bir 0,1% böyüdü və ən son aylıq məlumatlar yanvar ayında eyni miqdarda azaldığını göstərib.

İngiltərə iqtisadiyyatının fevral ayında necə olduğu ilə bağlı ilk təxmin bu gələn cümə günü açıqlanacaq. Beləliklə, biz bu tərifə çatıb-çatmadığımızı söyləmək üçün çox uzaqdayıq.

Banklar tez-tez iqtisadiyyatlar üçün etibarlı vasitə kimi görünürlər. Hörmətli bir bazar müşahidəçisinin bu gün mənə dediyi kimi: “Nəfəsimi tutmağa vadar edən şey bankların düşməsi idi”.

Şərq və qərb arasında beynəlxalq ticarətin kəsişməsində fəaliyyət göstərən HSBC və Standard Chartered, müəyyən mövqeləri bərpa etməzdən əvvəl hər ikisi bir gecədə 10% -dən çox azalıb. Digər xəbərdarlıq işarələri birjalarda deyil, əmtəə birjalarındadır.

Mis və neft qiymətləri qlobal iqtisadi sağlamlığın barometrləri hesab olunur. Trampın tarif bombasını atmasından sonra hər ikisi 15%-dən çox azalıb.

BBC

Nəzrin Məmmədova